Trong thế giới rộng lớn của các trò chơi điện tử, phần lớn các tựa game thường tích hợp một hệ thống tiến hóa nhân vật, cho phép người chơi dần trở nên mạnh mẽ hơn qua từng giai đoạn chiến dịch. Đây là một cơ chế quen thuộc, nơi việc mở khóa kỹ năng mới, nâng cấp trang bị, hay tăng cường chỉ số là động lực chính để game thủ tiếp tục khám phá. Tuy nhiên, tồn tồn một phân khúc game đặc biệt, nơi triết lý thiết kế này bị đảo ngược hoàn toàn. Thay vì cung cấp thêm vũ khí tối tân hay gia tăng lượng sát thương gây ra, những tựa game này đặt toàn bộ trọng trách phát triển lên đôi vai của người chơi, buộc họ phải tự tôi luyện kỹ năng, thông thạo mọi cơ chế để có thể tiếp tục hành trình.
Cảm giác thỏa mãn khi mở khóa một cây kỹ năng phức tạp hay nhìn thấy chỉ số nhân vật tăng vọt là điều không thể phủ nhận. Song, đối với nhiều game thủ, không gì sánh bằng niềm kiêu hãnh khi tự mình cải thiện đủ để hoàn thành một tựa game mà không hề có bất kỳ hệ thống tiến cấp sức mạnh nào. Đây là một cách tiếp cận thiết kế hiếm gặp hơn, nhưng nó đã mang lại vô số trải nghiệm đáng nhớ qua thời gian, định hình một nhóm trò chơi độc đáo nơi “người chơi” chứ không phải “nhân vật” mới là thực thể mạnh mẽ nhất. Bài viết này của bantingame.net sẽ đưa bạn khám phá danh sách những tựa game xuất sắc nhất, nơi bạn sẽ không bao giờ trở nên mạnh hơn về mặt chỉ số, mà chỉ có kỹ năng cá nhân mới là chìa khóa chinh phục.
10. Ninja Gaiden: Ragebound
Sự Tái Xuất Đầy Thách Thức Của Huyền Thoại Nhẫn Giả
Nhẫn giả Ryu Hayabusa trong pha hành động đỉnh cao với "S Rank" trong Ninja Gaiden Ragebound
Ninja Gaiden: Ragebound, dù có thể được xem là một sự bổ sung “gian lận” nho nhỏ vào danh sách này do sự hiện diện của các bùa hộ mệnh (talismans) cung cấp hiệu ứng thụ động và khả năng mua vật phẩm tăng cường (power-ups), vẫn xứng đáng có mặt. Lý do nằm ở chỗ, tác động của những biến thể này gần như không đáng kể – đây cũng là điểm phàn nàn duy nhất của tôi về một tựa game spin-off ấn tượng. Quan trọng hơn, một khi bạn đã mở khóa tất cả các cơ chế cơ bản, điều duy nhất còn lại để dựa vào chính là kỹ năng thuần túy của bạn.
Ragebound tái hiện một cách xuất sắc phong cách kinh điển của thương hiệu Ninja Gaiden, với một loạt các màn chơi đòi hỏi cao, nơi mọi thứ, kể cả nhân vật của bạn, đều dễ dàng gục ngã chỉ sau vài đòn. Điều này buộc người chơi phải cực kỳ cảnh giác, nhanh chóng phát hiện mọi điểm yếu và mối đe dọa trên từng cấp độ, sau đó dứt điểm chúng một cách gọn gàng. Tựa game này xen kẽ một cách tinh tế giữa các phần leo trèo (platforming) đòi hỏi độ chính xác cao và những trận chiến yêu cầu người chơi phải thông thạo mọi khía cạnh của lối chơi. Nền tảng cơ bản của gameplay vẫn được giữ nguyên từ đầu đến cuối, khẳng định rằng sự cải thiện duy nhất đến từ chính khả năng điều khiển và phản xạ của game thủ. Mặc dù có một hệ thống tiến hóa rất nhỏ, nó chỉ chiếm khoảng 1% trong tổng thể một tựa game mà kỹ năng cá nhân là yếu tố tối thượng.
9. Neva
Một Thanh Kiếm, Một Nhiệm Vụ: Tinh Thần Kiên Cường Giữa Thế Giới Đổ Nát
Neva – Hình ảnh gameplay với nhân vật chính và người bạn sói trong bối cảnh đồ họa tuyệt đẹp
Sau khi gây ấn tượng mạnh mẽ với giới phê bình và game thủ bằng tựa game GRIS xuất sắc, Nomada Studio đã tiếp tục trình làng Neva, một trò chơi đi theo cùng một triết lý với người tiền nhiệm tinh thần của nó nhưng được bổ sung thêm yếu tố hành động. Tuy nhiên, sự xuất hiện của các phân đoạn chiến đấu trong Neva phục vụ mục đích kể chuyện nhiều hơn là mang ý nghĩa cơ học. Combat không bao giờ được đặt làm trọng tâm chính của cuộc phiêu lưu, mà thay vào đó, nó chịu sự chi phối của các sự kiện trong game; chúng ta chiến đấu vì đó là điều duy nhất có thể làm để bảo vệ người bạn sói đồng hành của mình.
Trong Neva, không có bất kỳ nâng cấp sát thương hay chiêu thức mới nào được mở khóa. Thay vào đó, lối chơi chiến đấu duy trì một cấu trúc cơ bản nhưng vô cùng duyên dáng, nơi mỗi trận chiến đều được thể hiện như một thước phim hoạt hình sống động nhờ vào những hình ảnh động tuyệt đẹp và hiệu ứng hạt ấn tượng. Mặc dù Neva có thể không mang lại tác động cảm xúc sâu sắc như GRIS, đây vẫn là một hành trình ngoạn mục và đầy cảm xúc, với phần trình bày nghe nhìn đạt đến mức hoàn hảo. Người chơi phải dựa vào sự hiểu biết về cơ chế cơ bản và khả năng phối hợp với bạn đồng hành để vượt qua các thử thách, chứ không phải dựa vào sức mạnh tăng trưởng của nhân vật.
8. My Friend Pedro
Những Màn Tàn Sát Đầy Phong Cách: Khi Vũ Điệu Bạo Lực Lên Ngôi
My Friend Pedro – Gameplay bắn súng góc nhìn ngang với nhân vật chính thực hiện những pha nhào lộn đầy phong cách
My Friend Pedro là một tựa game mà, ngoài một số yếu tố biến đổi hoạt động như mã cheat được chuyển thành vật phẩm sưu tầm, điều duy nhất thực sự quan trọng là khả năng của người chơi trong việc thể hiện phong cách thượng thừa khi tiêu diệt mọi kẻ thù. Bằng cách nhảy nhót ở mọi góc độ và thực hiện vô số cú lộn người trong khi bắn súng ở chế độ slow motion, trò chơi cho phép bạn hoàn toàn tập trung vào việc tìm ra những cách thức ấn tượng nhất để hạ gục kẻ địch.
Không gì tuyệt vời hơn việc xoay tròn trên sàn nhà, đồng thời đá một quả lựu đạn vào kẻ thù này và bắn shotgun vào kẻ thù khác, nhìn máu nhuộm đỏ tường và nghe nhạc nền ru bạn vào một giấc mơ đầy ảo giác. My Friend Pedro là một trải nghiệm tàn bạo và gây nghiện, đặc biệt là nhờ vào hệ thống tính điểm của nó. Đây là một trò chơi được thiết kế để chơi đi chơi lại nhiều lần nhằm liên tục phá vỡ kỷ lục điểm số của chính mình, bởi vì chúng ta đều biết không có gì thỏa mãn hơn việc nhìn những con số cộng dồn. Sự tiến bộ ở đây không nằm ở việc nhân vật mạnh hơn, mà ở việc bạn thuần thục các động tác, kết hợp chúng một cách mượt mà để tạo ra những chuỗi combo tiêu diệt kẻ địch đẹp mắt và hiệu quả nhất.
7. SUPERHOT
Thời Gian Ngừng Đọng, Trí Tuệ Lên Tiếng: FPS Độc Đáo Với Triết Lý “Move to Play”
SUPERHOT – Nhân vật bắn kẻ thù trong một cảnh hành động phá vỡ thời gian, thể hiện cơ chế gameplay độc đáo
SUPERHOT là một thử nghiệm hấp dẫn và độc đáo, nổi bật trong số ít các game bắn súng góc nhìn thứ nhất (FPS) mà tôi biết, nơi trí thông minh còn quan trọng hơn cả kỹ năng phản xạ. Thay vì yêu cầu những phản xạ phi thường hay khả năng ngắm bắn thần sầu, viên ngọc quý này buộc người chơi phải phân tích bố cục màn chơi và vị trí kẻ thù để tiến lên, bởi vì thời gian chỉ trôi đi khi bạn di chuyển. Đây là cơ chế cốt lõi tạo nên sự khác biệt hoàn toàn của SUPERHOT.
Mặc dù người chơi sử dụng các loại vũ khí khác nhau tùy thuộc vào yêu cầu của màn chơi, mọi thứ trong SUPERHOT đều gục ngã chỉ sau một phát bắn – kể cả bạn. Do đó, điều duy nhất thay đổi là chiến lược bạn phải áp dụng để vượt qua từng thử thách, dựa trên các công cụ hiện có và cách bố trí căn phòng. Cách trò chơi buộc bạn phải suy nghĩ, thử nghiệm các phương án khác nhau là vô cùng lôi cuốn, và nó phá vỡ hoàn toàn những tiêu chuẩn của một thể loại thường quá tuyến tính về ý tưởng. SUPERHOT là một trong những game indie mà tôi xem là “must-have” vì sự đặc biệt và giá trị thực tiễn mà nó mang lại cho trải nghiệm tư duy chiến thuật của game thủ.
6. Hellblade: Senua’s Sacrifice
Hành Trình Nội Tâm, Hành Động Phụ Trợ: Khi Gameplay Củng Cố Thông Điệp
Hellblade: Senua's Sacrifice – Senua đứng trước một cái cây bốc cháy, biểu tượng cho cuộc chiến nội tâm của cô
Gameplay có lẽ là điều cuối cùng mà tôi sẽ khen ngợi về Hellblade: Senua’s Sacrifice, bởi đây là một trải nghiệm xuất sắc về mọi mặt mà nó đặt ra, trừ cơ chế chiến đấu và giải đố. Các trận chiến và câu đố đều giữ nguyên một phong cách từ đầu đến cuối, và tôi hoàn toàn có thể tìm thấy những lập luận cho rằng trò chơi có thể hoạt động tốt hơn như một “walking simulator” (trò chơi mô phỏng đi bộ). Tuy nhiên, tôi tin rằng có một sức hút đặc biệt trong sự thô ráp và đơn giản của nó.
Cả kẻ thù cơ bản lẫn trùm đều không thực sự thách thức, nhưng chính việc các trận chiến diễn ra mà không có bất kỳ sự phát triển hay yếu tố đặc biệt nào lại củng cố thông điệp của câu chuyện. Điều này được thể hiện rõ ràng qua sự mong manh của Senua khi cô đối mặt với những con quỷ nội tâm ám ảnh mình. Liệu đây có phải là một cách “rẻ tiền” để biện minh cho gameplay hạn chế? Có thể. Nhưng Hellblade: Senua’s Sacrifice vẫn là một tác phẩm phi thường, ngay cả khi những nỗ lực biện minh vụng về của tôi có vẻ không hoàn hảo. Giá trị của game nằm ở việc truyền tải trải nghiệm về tâm lý học và thần thoại, nơi gameplay chỉ là phương tiện để người chơi đồng cảm và thấu hiểu hơn về hành trình của Senua, chứ không phải để họ trở nên mạnh mẽ hơn trong chiến đấu.
5. Hotline Miami
Những Cuộc Giao Tranh Bùng Nổ: Bản Giao Hưởng Của Bạo Lực và Kỹ Năng
Hotline Miami – Cảnh chiến đấu từ trên xuống, thể hiện đồ họa pixel art đặc trưng và sự hỗn loạn của game
Hotline Miami là một trong những người tiên phong hiện đại của hệ thống “một đòn chết” (one-hit kill), mang lại cảm giác adrenaline dâng trào cho các game hành động. Trong môi trường này, việc thành thạo cơ chế là điều duy nhất thực sự quan trọng. Mặc dù các mặt nạ mà bạn mở khóa có thể mang lại một số tiền thưởng nhất định, chúng chỉ là những yếu tố thay đổi tình huống mang tính chất phụ trợ, có tác động khá nhỏ đến lối chơi. Sẽ chẳng có ý nghĩa gì khi bắt đầu mỗi nhiệm vụ với một con dao hay có một chút tăng tốc nhỏ nếu bạn không đủ giỏi để trở thành một kẻ tâm thần thực thụ.
Tôi đã không thể đếm xuể số lần phải chơi lại từng cấp độ của trò chơi, vì thực sự không có “lối thoát dễ dàng” nào ở đây. Bất kể bạn có vũ khí hay mặt nạ nào, mỗi màn chơi phải được giải quyết với sự hoàn hảo tỉ mỉ để sống sót qua từng cuộc đột kích. Tôi sẽ không phóng đại khi nói đây là một trong những trò chơi khó nhất mọi thời đại, dù nó cũng không phải là một cuộc dạo chơi. Hotline Miami được thiết kế để thử thách sự kiên nhẫn của bạn qua số lần thất bại bạn sẽ phải chịu đựng trong mỗi nhiệm vụ, và cũng để kiểm tra xem bạn có phải là một kẻ xã hội đen tiềm ẩn hay không. Sự tiến bộ ở đây hoàn toàn là sự “khôn ra” của người chơi, qua việc học cách phân tích tình huống, lên kế hoạch và thực hiện hoàn hảo.
4. Thief: The Dark Project
Một Tên Trộm Thuần Túy: Nơi Trí Tuệ và Sự Lén Lút Là Vũ Khí Tối Thượng
Thief: The Dark Project – Nhân vật chính Garrett ẩn mình trong bóng tối, biểu tượng của lối chơi lén lút
Các tựa game lén lút hiện đại đã phải tự tái tạo và kết hợp với các thể loại khác để duy trì sự tồn tại, khiến cho khái niệm về một “tên trộm thuần túy” gần như không còn nữa. Những tính từ đó chỉ có thể được gán cho những viên ngọc quý của quá khứ, như Thief: The Dark Project. Trong trò chơi này, không hề có sức mạnh siêu nhiên, khả năng đặc biệt, hay nâng cấp nào giúp bạn trở thành một tên trộm giỏi hơn, ngoại trừ việc rèn luyện một cách trung thực.
Đây là một trong những trải nghiệm mà sự hoàn hảo là chìa khóa, và để đạt được điều đó, bạn phải nghiên cứu mọi thứ. Tuyến đường tuần tra của kẻ thù, các lối vào bí mật, cách hoạt động của công cụ, vị trí mục tiêu… Tất cả đều cần được phân tích kỹ lưỡng. Đó là cảm giác trở thành một tên trộm theo cách chân thực nhất có thể, và đó là điều tuyệt vời nhất. Thief: The Dark Project là một kiệt tác vượt thời gian, và nó vẫn mang lại cảm giác tuyệt vời dù bạn chơi nó vào thời điểm nào. Giấc mơ lén lút đột nhập vào các lâu đài đầy vàng bạc không bao giờ cũ, và trò chơi này thể hiện khao khát đó một cách xuất sắc hơn bất kỳ tựa game nào khác. Kỹ năng của người chơi trong việc quan sát, lên kế hoạch và thực hiện lén lút là yếu tố duy nhất quyết định sự thành công.
3. Katana ZERO
Một Đòn Cho Tất Cả: Vũ Điệu Kiếm Thuật Tốc Độ Với Thời Gian Lặp Lại
Katana ZERO – Nhân vật chính đối đầu với kẻ thù lớn, thể hiện phong cách chiến đấu katana nhanh và đầy kịch tính
Nhắc đến những game indie phi thường, nơi bạn trải nghiệm cảm giác adrenaline không thể diễn tả được vì mọi thứ đều chết chỉ trong một đòn, Katana ZERO là một kỳ quan không khiến bất cứ ai thờ ơ. Tựa game này chia sẻ nhiều tiền đề đã được mô tả trước đó, như cấu trúc cấp độ của Hotline Miami hay tầm quan trọng của việc nghiên cứu màn chơi như SUPERHOT, nhưng lại kết hợp chúng thành một hệ thống duy nhất hoạt động hoàn hảo.
Thành thật mà nói, nếu bạn chưa từng trải nghiệm sự thỏa mãn khi phải thử đi thử lại 97 lần trên cùng một màn hình và cuối cùng tìm ra con đường cùng những động tác cần thiết để hạ gục 12 thành viên băng đảng chỉ với thanh katana và khả năng làm chậm thời gian của mình, thì bạn chưa thực sự trải nghiệm đỉnh cao của trò chơi điện tử. Hãy thêm vào đó cốt truyện phi thường, nhạc nền mang tính biểu tượng, và đồ họa pixel art hoàn hảo, bạn sẽ có một trong những game indie hay nhất mọi thời đại, đơn giản là vậy. Để mô tả Katana ZERO với bất kỳ từ ngữ nào kém hơn sẽ là một sự xúc phạm, vậy nên đừng. Trong Katana ZERO, sự “tiến bộ” duy nhất là khi bạn trở nên thuần thục hơn trong việc lên kế hoạch và thực hiện những chuỗi hành động hoàn hảo, dựa trên khả năng của chính mình.
2. Mirror’s Edge
Phép Thuật Của Parkour: Khi Chuyển Động Là Sức Mạnh Tối Thượng
Mirror's Edge – Nữ chính Faith chạy và nhảy qua các tòa nhà cao tầng trong một thành phố hiện đại, thể hiện kỹ năng parkour
Không chỉ những tựa game tập trung vào hành động mới có thể theo đuổi triết lý không bao giờ trở nên mạnh mẽ hơn. Mirror’s Edge không chỉ thể hiện cách tiếp cận này mà còn nằm trong số những trò chơi xuất sắc nhất. Không có bất kỳ điều gì mà Faith có thể làm ở cuối chiến dịch mà cô ấy không thể làm được ngay từ đầu, thế nhưng, khi bạn thêm yếu tố kinh nghiệm vào phương trình, cảm giác như thể đây là hai trò chơi hoàn toàn khác biệt.
Cách bạn trở thành một chuyên gia parkour khi câu chuyện tiến triển là một trong những ký ức đáng nhớ nhất của tôi về phương tiện tương tác, mang lại một cảm giác thỏa mãn và thành tựu thực sự ấn tượng. Từ việc chật vật để kết nối hai cú nhảy liên tiếp đến việc bay lượn trên các mái nhà như một con mèo, lật người và chạy dọc tường với tốc độ tối đa, tất cả đều tạo nên một trải nghiệm cực kỳ sống động, ngay cả khi đôi khi bạn phải vụng về đánh một tên lính canh để hắn làm rơi vũ khí. Bạn không mở khóa thêm động tác nào, bạn không giỏi hơn trong việc sử dụng súng, và Faith cũng không trở nên nhanh hơn: mọi công cụ đều giữ nguyên, và Mirror’s Edge luôn là một kiệt tác bị đánh giá thấp. Sự “nâng cấp” duy nhất đến từ việc người chơi tự mình thông thạo cơ chế parkour, biến những chuyển động cơ bản thành một vũ điệu vượt qua mọi chướng ngại.
1. Furi
Một Lưỡi Dao Đơn Độc: Đỉnh Cao Của Thử Thách Kỹ Năng và Sự Kiên Trì
Furi – Cảnh chiến đấu boss đầy kịch tính, nhấn mạnh phong cách đồ họa độc đáo và nhịp độ nhanh của game
Khi tôi quyết định viết bài viết này, tôi hoàn toàn chắc chắn rằng Furi sẽ đứng ở vị trí đầu tiên, bởi vì không có tựa game nào xuất sắc hơn trong danh mục này. Bất chấp độ khó cực kỳ cao và vô số trận đấu trùm phức tạp, trò chơi không bao giờ cung cấp cho bạn nhiều hơn những gì bạn nhận được khi bắt đầu. Thực tế, bạn không cần bất cứ thứ gì ngoài phần hướng dẫn (tutorial) để chinh phục game.
Nếu bạn biết cách tấn công, cách né tránh và cách bắn, bạn đã có tất cả các công cụ cần thiết để đánh bại mọi người canh gác. Điều cốt yếu là bạn phải có sự điềm tĩnh để phân tích kỹ lưỡng từng con trùm, khám phá điểm yếu và điểm mạnh của chúng, và tận dụng tối đa cơ chế đỡ đòn (parry) tuyệt vời. Furi xuất sắc đến mức nó vẫn sẽ là một trong những game indie hay nhất mà tôi từng chơi ngay cả khi chúng ta không tính đến thiết kế nghệ thuật lộng lẫy và những đoạn hội thoại đáng nhớ, mặc dù động lực giữa các nhân vật và câu chuyện đằng sau chúng cũng rất đáng kinh ngạc.
Tôi đã chơi gần 200 game indie trong đời, và một trong những yếu tố khởi nguồn cho điều đó chính là kiệt tác này. Tôi nhiệt liệt giới thiệu Furi cho tất cả những người hâm mộ game hành động và đặc biệt là những ai yêu thích phong cách Afro Samurai. Có lẽ chúng ta sẽ không bao giờ nhận được một phần tiếp theo, vì nó đã quá hoàn hảo, nhưng chắc chắn chúng ta vẫn cần nó. Furi không chỉ là một trò chơi, mà còn là một bài học về sự kiên trì và tầm quan trọng của việc mài giũa kỹ năng cá nhân đến mức độ tinh thông tuyệt đối.
Những tựa game được liệt kê trên đây không chỉ là những tác phẩm giải trí đơn thuần; chúng là những minh chứng sống động cho triết lý thiết kế game độc đáo, nơi sự tiến hóa của nhân vật được thay thế bằng sự phát triển của chính người chơi. Chúng thách thức game thủ vượt qua giới hạn của bản thân, không bằng những chỉ số hay vũ khí mới, mà bằng khả năng quan sát, phản xạ, lập kế hoạch và thực hiện hoàn hảo. Đây là những trải nghiệm mà giá trị cốt lõi không nằm ở sức mạnh ảo trong game, mà ở niềm tự hào khi bạn chứng minh được kỹ năng cá nhân của mình.
Bantingame.net hy vọng danh sách này đã mang đến cho bạn cái nhìn sâu sắc về một khía cạnh khác biệt của ngành công nghiệp game, nơi sự thông thạo và kinh nghiệm của game thủ là yếu tố then chốt để chiến thắng. Nếu bạn là một game thủ yêu thích thử thách và muốn cảm nhận trọn vẹn giá trị của việc tự mình “trở nên mạnh mẽ hơn”, đừng ngần ngại trải nghiệm những tựa game này. Hãy chia sẻ cảm nhận và những tựa game đòi hỏi kỹ năng mà bạn yêu thích ở phần bình luận bên dưới. Đừng quên theo dõi bantingame.net để cập nhật những phân tích chuyên sâu và tin tức game mới nhất, đáng tin cậy nhất dành cho cộng đồng game thủ Việt Nam!